Bóng xưa bảng lảng- Tập 1

Ngày mai gã nhập ngũ.

Đêm nay trăng sáng, bầu trời cao vút, xanh ngắt, thênh thang, mênh mông, vô tận. Thiên nhiên mở cho gã một tương lai sáng láng, đa chiều, nhưng cõi lòng gã thì tối đen, không có phía trước, cũng chẳng có phía sau. Gã đang lơ lửng giữa khoảng không mịt mù. Gã coi đời gã thế là hết dù rằng năm đó gã mới hai mươi tuổi. Mọi cố gắng của gã giờ đây chỉ như những chiếc bong bóng xà phòng lập lờ xanh đỏ.

Một thanh niên mới hai mươi tuổi (ấy là kể cả tuổi mụ cho, chứ theo cách tính hiện đại thì gã mới chỉ mười chín, bởi gã sinh vào mùa xuân năm Giáp Thân - tức là năm 1944) mà đã có những ý nghĩ ấy thì thật là đáng trách, đáng xấu hổ. Nhưng công bằng mà nói thì mọi người cũng phải thông cảm cho gã. Gã sinh ra trong cảnh nghèo đói. Chưa đầy hai tuổi bố gã bỏ mẹ gã và bốn anh em ra đi vĩnh viễn. Mẹ đau đớn ôm chặt gã nấc lên. Tiếng nấc tắc nghẽn trong cơn mưa tháng năm xối xả, sấm chớp xé trời. Năm mẹ con đói lả, lăn lộn bên cái xác xám xịt, gồ ghề, lòng khòng không hiểu chết vì bệnh hay vì đói. Hai năm sau, mẹ gã cũng tất tưởi ra đi. Lúc ấy gia cảnh cũng đỡ bần hàn hơn. Mẹ con gã đang ngồi ăn cơm trên cái phản gỗ xoan nhẵn bóng thì một tiếng nổ vang trời trên mặt đê Đại Hà dội vào. Trước mắt năm mẹ con bùng lên một quầng khói lửa. Gã hoảng hốt quăng đũa lao vào lòng mẹ khóc thét, các anh chị cũng cuống quýt quăng đũa bát lăn xuống đất, chui tụt vào gậm phản. Lạ thay, mẹ gã lại sung sướng cười rất giòn, ôm chặt gã, bảo: “Các con đừng sợ. Xe chở bọn Tây mũi lõ đã trúng mìn của du kích làng ta. Phen này thì chúng mày tan xác”. Thấy mẹ cười vui, gã hết sợ cũng toét miệng cười theo, rồi nhoài người cúi sát mặt phản ngọng nghịu gọi: “Anh ơi, chị ơi, lên đi, đừng sợ… Bọn mũi lõ…”. Vòng tay mẹ bỗng lỏng ra, gã chúi đầu ngã bò xoài ra đất. Chưa kịp thét lên thì mẹ gã cũng đổ nhào xuống nền nhà nhớp nháp, miệng ú ớ: “Con ơi! Các… các con…”. Các anh chị vội chui ra thì trời ơi, máu, máu. Máu lênh láng, tung tóe khắp mâm cơm, khắp nền nhà. Bốn anh em hốt hoảng vừa khóc, vừa gọi mẹ. Mặt mẹ tái nhợt, đưa mắt tìm gã. Từ trong đôi mắt đen láy của mẹ hai hàng nước mắt trào ra hòa với máu thành thứ nước lờ lờ vừa tanh, vừa mặn. Gã nhào vào mẹ. Mẹ hét lên kinh dị. Anh cả vội đẩy gã ra vì dưới bụng mẹ một mớ bầy nhầy xổ ra nền nhà, máu, nước và phân đen tạo thành một thứ mùi chết chóc, khủng khiếp. Anh em gã đang quây lấy mẹ kêu gào thảm thiết trong nỗi sợ hãi và bất lực thì may sao chú gã từ đâu chạy xộc vào. Ông định bế mẹ gã lên giường, nhưng mớ ruột bầy nhầy kéo lê trên mặt đất làm mẹ co rúm lại. Ông đành đặt mẹ gã nằm lại chỗ cũ. Dân làng bắt đầu xô tới. Lúc ấy từ trên mặt đê những viên đạn đại liên lại xối xả lao vào cái xóm nhỏ chưa đầy hai chục nóc nhà. Một số nhà trúng đạn lửa bốc cháy. Tiếng kêu la, hò hét, khóc lóc át cả tiếng súng. Có lẽ một trong những viên đạn đại liên đỏ lòe ấy đã xé tan bụng mẹ đúng lúc gã nhoài ra gọi anh chị dưới gầm giường. Năm ấy trời rét như cắt ruột. Đám ma mẹ kéo bầu trời đen kịt, gió từ ngoài sông Đuống thét gào như những bàn tay độc địa véo da, véo thịt khiến mặt ai cũng tím bầm, khô đét. Gã khóc. Mệt quá thiếp đi, tỉnh dậy, lại gào khóc. Đói. Nhớ mẹ và đói…