Tri Ân

“TRI ÂN” - Tiếng lòng CỦA NGƯỜI CON ĐÔNG TRUNG, TIỀN HẢI

       TRÊN tay tôi là tập thơ TRI ÂN của Đại tá Vũ Văn Thoan - Giám đốc Công ty Vật liệu nổ công nghiệp, Tổng Công ty Kinh tế kỹ thuật công nghiệp quốc phòng, Tổng cục Công nghiệp quốc phòng và Kinh tế, Bộ Quốc phòng.

       Anh là người lính, sinh ra và lớn lên trong thời kỳ sau Chiến thắng Điện Biên Phủ (1954) và Đại thắng mùa Xuân (1975). Nhiệm vụ nặng nề của người lính thời kỳ này là cầm súng bảo vệ Tổ quốc và rèn luyện tri thức khoa học để xây dựng đất nước mạnh giàu.

       Vũ Văn Thoan sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo ở Đông Trung, Tiền Hải, Thái Bình đồng chua nước mặn. Cái tên quê hương Tiền Hải như nói lên nỗi khao khát giàu có - và chấp nhận thực tế đứng trước biển. Tiền Hải đã từng ghi danh Nguyễn Công Trứ cùng người dân nghèo khai phá, chống chọi với thiên nhiên hà khắc, đào kênh dẫn nước, thau chua rửa mặn. Đó là vùng đất giàu truyền thống chiến đấu dũng cảm, nhiều khát vọng. Là vùng đất mà tiếng trống Tiền Hải cách mạng còn mãi vang vọng.

       Tập thơ TRI ÂN của Đại tá Vũ Văn Thoan là tiếng lòng của người con Tiền Hải đã phấn đấu thành đạt, luôn ghi nhớ công ơn của quê hương, cha mẹ và bạn bè, đồng chí thân thương. Những lời thơ anh viết về Đông Trung - Tiền Hải như khúc hát tâm tình, như nỗi niềm canh cánh bên lòng.

       Anh tự hào về quê mình: Quê hương tôi đó! Đông Trung ơi Chiến đấu, dựng xây, trải bao đời Vất vả gian nan từng nếm đủ Yêu người, yêu Đảng trọn niềm vui. Sông Sen

       Đông Trung quê anh nghèo khó với con sông Sen đầy ắp kỷ niệm:

       Tuổi thơ anh sống trong nghèo khó Rau cháo qua loa đứt bữa lệ thường Mong bay xa - vui cắp sách đến trường No cái chữ quên cồn cào cái đói. ... Anh dạy cháu con biết sống ân tình Biết khao khát luôn hướng về quê cũ Với quê hương chẳng bao giờ thấy đủ Giữ trọn đời tâm sáng với làng quê. Ký ức tuổi thơ Trong từng việc làm, trong từng giây suy nghĩ, anh luôn tâm niệm:

       Đông Trung mình vất vả lắm em ơi Người và đất thấm mồ hôi tri kỷ Trong mỗi việc làm, từng giây suy nghĩ Tâm niệm hàng đầu xây dựng quê hương. Nhớ Đông Trung

       Ghi sâu lời cha dặn từ thuở thiếu thời “Muốn thoát khỏi đói nghèo, phải cắn răng mà học”, anh đã chọn con đường học để phấn đấu. Ước mơ trở thành Bộ đội Cụ Hồ từ thuở học cấp II, cấp III, dù rất khao khát nhưng những đợt tuyển quân thời đánh Mỹ, khi khám sức khỏe định kì vì thiếu cân, gầy yếu nên anh đều không trúng tuyển. Mãi đến năm 1981 khi đang là giảng viên của trường Trung cấp Xây dựng, anh mới thực hiện được ước mơ trở thành người lính. Vào quân ngũ anh luôn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ cấp trên giao phó. Vừa đi làm vừa đi học, đến năm 1998, anh tốt nghiệp trường Đại học Kinh tế quốc dân với tấm bằng Cử nhân Kinh tế. Tiếp đó anh được cấp trên cử đi học lớp Cao cấp Lý luận chính trị tại Trường Đảng (nay là Học viện Chính trị - Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh). Anh quyết tâm học hành, nắm chắc khoa học để phục vụ đất nước. Trong bộn bề công việc, xa quê hương và nhớ về quê, anh càng cảm nhận quê hương Tiền Hải từ nghèo đói mà đi lên:

       Xưa - Tiền Hải nhà tranh vách đất Trẻ đến trường thiếu áo, lạnh cắt da Nay - Tiền Hải nhà cao tầng ngói đỏ Trẻ tới trường áo ấm đủ màu hoa...

       Xưa - Tiền Hải dư kiên cường, dũng cảm Thừa cần cù chịu khó - thiếu ấm, no Thời đổi mới xin về đây cảm nhận Tiền Hải hôm nay: No - ấm - mạnh - giàu. Tiền Hải hôm nay

       Là người lính trực tiếp làm kinh tế, anh đã đi đến nhiều miền trên đất nước. Tình đất, tình người được anh ghi lại trong những trang thơ, trên những chặng đường đến các địa điểm của công ty để điều hành quản lý: Tây Nguyên, Hà Tiên, Vũng Tàu, Hạ Long, Lào Cai, Quảng Ninh, Trùng Khánh - Cao Bằng…

       Đi rộng, đi dài, đi đến muôn nơi Kon Tum - Gia Lai - Đắc Nông - Đắc Lắc Nhiều buôn làng còn chưa lành áo mặc Ta cầm súng đứng lên giành Độc lập - Tự do! Ghi nhanh ở Trùng Khánh

       Đi đâu anh cũng liên tưởng tới quê nhà Đông Trung - Tiền Hải đói nghèo nhưng ấm áp nghĩa tình:

       Đêm Trùng Khánh sương mù bay trắng núi Bỗng nhớ Đông Trung quê mẹ đói nghèo Bên bếp lửa ấm nồng bao điều day dứt Nao nức lòng dự cảm ở ngày mai... Ghi nhanh ở Trùng Khánh Bài tự sự ngắn gọn giản dị với giọng chân tình bộc bạch về mình, anh viết: Mình là khối thuốc nổ Nằm trải khắp mọi miền Yêu quê hương xứ sở Dâng tiếng nổ bình yên. Mình được đời đặt tên Vũ Văn Thoan thuốc nổ Ông Giám đốc - Đại tá. Với cuộc đời: Yêu - Tin.

       Tự sự

       Thật khó gói gọn trong một vài dòng giới thiệu trọn vẹn tập thơ TRI ÂN, nội dung phong phú, ngổn ngang đa chiều cảm xúc. Có nhiều bài, nhiều câu thơ đậm chất nhân văn sâu sắc, rung động tình người như: Loáng thoáng Mường La, Đêm Hạ Long, Vô tư, Thân trâu, Thu Đà Lạt, Hà Nội tháng 12 - 1972… Anh qua loáng thoáng Mường La Gặp sông Đà, bỗng vỡ òa ưu tư Bản Chiềng, sương ngập sớm trưa “Công trình thế kỷ” chiều mưa sáng bừng. Ai hay muối mặn, cay gừng Ta mang sức biển lên rừng dựng xây Thương em buộc chỉ cổ tay Lâng lâng một chén rượu say... Nhớ rừng... Loáng thoáng Mường La

       Những lúc “say”, anh vẫn là một Vũ Văn Thoan đầy bản lĩnh nhân hậu của người lính từng trải, vô tư mà không vô tư, luôn suy nghĩ để sống có bản lĩnh:

       Vô tư đến thế thì thôi Giao lưu lửa cháy… Em - Tôi nóng bừng Thôi, đừng đi đến tận cùng Người xuôi về biển... dối rừng... tội em...! Vô tư

       Trở về với mình, với trải từng rèn luyện của người lính, về với miền tâm sáng đã được tôi luyện qua chiến tranh gian khổ: Đã im tiếng súng lâu rồi Những đêm mơ vẫn dập dồi bom rung Ai qua chiến trận đã từng Nếp xưa người lính không dừng, mãi theo. Anh xin làm một chiếc neo Em là dây buộc níu chiều bão dông Trước Chùa sắc - sắc, không - không Lá bồ đề thả nghiêng dòng thế gian. Trước Chùa

       Xin bạn bè, đồng đội và những ai cầm trên tay tập thơ TRI ÂN này, hãy trân trọng những điều cảm nghĩ, giãi bày tấm lòng của một người lính - một Giám đốc đầy bản lĩnh gánh trọng trách Quân đội giao phó; một người con nặng ân tình với quê hương, đất nước.

       Giảng viên cao cấp, Nhà giáo Nhân dân Nguyễn Văn Hồng Trường Đại học KHXH&NV, Đại học Quốc gia Hà Nội