Cẩm nang phòng chống ngộ độc thực phẩm

Thức ăn đồ uống là vật chất cơ bản để con người sinh tồn và phát triển. Nếu sử dụng thỏa đáng, hợp lý thì có lợi cho dưỡng sinh, nâng cao sức khỏe, làm cường thân kiện thể, tăng cường khả năng miễn dịch, phòng chữa bệnh, sống lâu. Ngược lại không những có hại cho sức khỏe, thậm chí có thể sinh bệnh.

Ăn uống thế nào để vừa ngon miệng, vừa đủ chất dinh dưỡng, bù đắp lại những tiêu hao lượng vận động, làm việc và học tập trong ngày, lại không ảnh hưởng đến tiêu hóa, hấp thu các chất dinh dưỡng, thậm chí ảnh hưởng đến công năng sinh lý của cơ thể? Sự phối hợp các chất dinh dưỡng không hợp lý, không những ảnh hưởng đến sự hấp thu dinh dưỡng mà còn sản sinh ra các chất có hại cho cơ thể.

Tác giả: Nguyễn Văn Đức - BS Nông Thúy Ngọc

Kích thước: 14,5 x 20,5

70,000

Liên hệ ngay

Thức ăn đồ uống là vật chất cơ bản để con người sinh tồn và phát triển. Nếu sử dụng thỏa đáng, hợp lý thì có lợi cho dưỡng sinh, nâng cao sức khỏe, làm cường thân kiện thể, tăng cường khả năng miễn dịch, phòng chữa bệnh, sống lâu. Ngược lại không những có hại cho sức khỏe, thậm chí có thể sinh bệnh.


Ăn uống thế nào để vừa ngon miệng, vừa đủ chất dinh dưỡng, bù đắp lại những tiêu hao lượng vận động, làm việc và học tập trong ngày, lại không ảnh hưởng đến tiêu hóa, hấp thu các chất dinh dưỡng, thậm chí ảnh hưởng đến công năng sinh lý của cơ thể? Sự phối hợp các chất dinh dưỡng không hợp lý, không những ảnh hưởng đến sự hấp thu dinh dưỡng mà còn sản sinh ra các chất có hại cho cơ thể.


Ăn uống có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với sức khỏe, vì thế, các nhà dinh dưỡng học đều rất coi trọng dinh dưỡng ăn uống. Để đảm bảo tác dụng của dưỡng sinh ăn uống, cần phải thực hiện được hai điểm cơ bản sau đây:


Trước hết, thức ăn phải có đủ chất bổ dưỡng nhất định. Chất bổ dưỡng ở đây là những thức ăn có trong tự nhiên, bao gồm: thịt, cá, trứng, sữa, các loại rau củ quả và trái cây tươi, các loại gia vị cần thiết... Khi vào cơ thể, qua quá trình tiêu hóa, hấp thu, chuyển hóa, đáp ứng đủ năng lượng cần thiết cho chức năng sinh lý của tự thân cơ thể và đủ sức tiến hành các hoạt động hằng ngày. Để hoàn thành quá trình này cần phải có đủ các chất dinh dưỡng đáp ứng được nhu cầu của cơ thể.


Thứ hai là phải đảm bảo thức ăn an toàn, sạch sẽ, tránh những thực phẩm gây trở ngại đến hấp thu, bất lợi đối với sức khỏe, có thể gây nguy hại đối với cơ thể. Các chất bất lợi đối với cơ thể có trong thực phẩm chủ yếu bao gồm những độc tố vốn có của bản thân thực phẩm, những ô nhiễm từ sinh vật, những ô nhiễm có tính hóa học và những hóa chất sản sinh ra trong quá trình phối chế giữa các thực phẩm và phụ gia, gia vị trong nấu nướng các món ăn hằng ngày. Dân gian có câu: “bệnh từ miệng vào”, hàm nghĩa của nó không ngoài hai điểm: Một là, sự phối kết hợp dinh dưỡng trong các thực phẩm không hợp lý dẫn tới phát sinh bệnh. Theo thống kê, tỷ lệ số người mắc các bệnh như bệnh cao huyết áp, bệnh tiểu đường, bệnh thống phong (gout), bệnh viêm gan, bệnh ung thư mỗi năm đều tăng nhanh chóng, điều này đều có liên quan với ăn uống không lành mạnh, bất hợp lý, cộng thêm với ô nhiễm môi trường... Hai là, thực phẩm bẩn, thiếu an toàn dẫn tới phát sinh nhiều bệnh tật nguy hiểm. Như ô nhiễm vi khuẩn gây bệnh trong thực phẩm dẫn tới phát sinh các bệnh viêm ruột, viêm dạ dày, viêm gan...


Để ngăn chặn “bệnh từ miệng vào” cơ thể, ngoài việc phải ăn uống cân đối các chất dinh dưỡng, còn phải chú ý đến tác dụng tương hỗ giữa các loại chất dinh dưỡng, chú ý đến tính vệ sinh, an toàn thực phẩm.


Trong ăn uống, cần phải có đủ những hiểu biết cần thiết. Ăn uống khoa học cần phải có những kiến thức nhất định về dinh dưỡng. Bộ sách chuyên đề về dinh dưỡng ăn uống mà chúng tôi biên soạn bao gồm bốn quyển: “Cẩm nang phòng chống ngộ độc thực phẩm”, “Cách lựa chọn rau củ quả cho bữa ăn gia đình”, “Cách lựa chọn thịt cá cho bữa ăn gia đình”, “Ăn uống và dinh dưỡng trong gia đình hiện đại”, coi trọng tính khoa học, tính phổ cập, cung cấp cho bạn đọc những thường thức cơ bản nhất về ăn uống cần phải tuân thủ trong sinh hoạt hằng ngày và những căn cứ khoa học về những điều nên tránh, giúp bạn đọc nắm vững những kiến thức cơ bản nhất để ăn uống lành mạnh, đạt mục đích khỏe mạnh, trường thọ.


Trong quá trình biên soạn khó tránh khỏi sơ suất, rất mong được bạn đọc góp ý kiến phê bình để chúng tôi sẽ hoàn thiện nội dung nếu cuốn sách được tái bản sau này.



Tác giả


Lời nói đầu 5


I NHỮNG KIẾN THỨC CƠ BẢN VỀ NGỘ ĐỘC THỰC PHẨM 9


- Thế nào là ngộ độc thực phẩm 9


- Ngộ độc thực phẩm thường gặp có thể chia thành mấy loại? 10


- Ngộ độc thực phẩm có những đặc điểm gì? 11


- Vì sao nói dị ứng đối với thực phẩm không phải là ngộ độc thực phẩm? 12


- Xử lý bị ngộ độc thực phẩm như thế nào? 13


- Làm thế nào để phòng ngừa ngộ độc thực phẩm? 14


- Vì sao về mùa hè thu lại dễ bị ngộ độc thực phẩm? 15


- Những nguyên nhân ngộ độc thực phẩm thường gặp 16


- Bốn loại thực phẩm dễ gây ngộ độc lúc giao mùa xuân hè 18


- Về mùa hè ăn uống các thứ để trong tủ lạnh cần chú ý gì? 20


- Không ăn ngay cơm và thực phẩm lấy trong tủ lạnh ra 20


- Làm vệ sinh tủ lạnh như thế nào? 22


- Vì sao dụng cụ dùng để làm các thực phẩm sống và chín phải riêng biệt? 22


- Thực phẩm đã bị ôi thiu, biến chất, nếu xào nấu lại có còn ăn được không? 23


- Khi ăn trái cây tươi sống cần khử độc như thế nào? 24


- Làm nộm rau cần chú ý những gì? 25


- Uống nước lã có những nguy hại gì? 26


- Vì sao phải chọn nước sạch và mới để ăn uống? 27


- Hai loại nước không nên uống 27


- Năm loại nước đã đun sôi không nên uống 29


- Dùng nước khử độc bằng bleaching powder (vôi clorua) như thế nào? 30


- Mùa hè cần lưu ý thực phẩm chín ngoài chợ 31


II NGỘ ĐỘC THỰC PHẨM CÓ NGUỒN GỐC ĐỘNG VẬT 33


- Phân biệt và xử lý thịt súc vật chết như thế nào? 33


- Vì sao không được ăn thịt súc vật mang bệnh? 34


- Vì sao không được ăn “ba tuyến động vật”? 35


- Ăn nhiều gan động vật có bị ngộ độc không? 36


- Ăn thịt cóc có bị ngộ độc không? 38


- Có phải uống mật ong cũng có thể bị ngộ độc không? 39


- Sử dụng mật ong như thế nào là có lợi cho sức khỏe? 40


- Phòng chữa ngộ độc histamine cá như thế nào? 42


- Làm thế nào nhận biết cá bị chết do ngộ độc? 43


- Vì sao không được ăn cá nóc? 44


- Làm thế nào để nhận biết được cá nóc? 45


- Khi ngộ độc do ăn cá nóc thì xử lý thế nào? 46


- Vì sao không được ăn lươn chết? 47


- Vì sao không được ăn mật cá? 48


- Vì sao không nên ăn cua chết? 48


- Ốc biển cũng có độc phải không? 49


- Ngộ độc mắm tôm, cá ướp là do đâu? 51 - Ăn tôm biển con có bị ngộ độc không? 52


- Vì sao có người ăn cá, tôm lại bị đau bụng? 52


- Ăn trứng ung hết chất bổ lại bị ung thư 54


- Trứng gà sống, trứng gà ung, có ăn được không? 55


- Thường xuyên ăn đồ ăn nhanh có tốt không? 58


- Vì sao ăn trứng muối phải phối hợp với giấm và gừng? 59


- Mười chú ý khi ăn sữa bò 60


- Tránh ngộ độc thực phẩm từ dầu mỡ 62


III NGỘ ĐỘC THỰC PHẨM CÓ NGUỒN GỐC THỰC VẬT 64


- Vì sao không được ăn rau cải úa nát? 64


- Rau dưa muối chưa kỹ có ăn được không? 64


- Cách chữa ngộ độc do ăn rau 65


- Vì sao ăn đậu ván cũng có thể bị ngộ độc? 67


- Phòng chữa bệnh dị ứng đậu ván 68


- Cách cấp cứu ngộ độc các loại quả đậu xào 69


- Có phải tất cả mọi loại hạnh nhân đều ăn được không? 70


- Ngộ độc do ăn hạnh nhân thì cấp cứu như thế nào? 71


- Vì sao phải đề phòng ngộ độc khi ăn trái cây? 72


- Mấy chú ý khi ăn trái cây 73


- Vì sao ăn sống bạch quả có thể bị ngộ độc? 75


- Ăn dứa tươi có bị ngộ độc không? 76


- Đậu tương tư có độc không? 77


- Vì sao không được ăn hạt thầu dầu? 78


- Vì sao ăn nhân hạt gai dầu có thể bị ngộ độc? 79


- Phân biệt để đề phòng ngộ độc nấm dại 80


- Phân loại nấm độc và cách chữa ngộ độc nấm 83


- Ăn vỏ quả thạch lựu có bị ngộ độc không? 87


- Ngộ độc do ăn nhầm cà độc dược thì xử lý thế nào? 88


- Chữa ngộ độc khoai tây lên mầm 89


- Không nên ăn mộc nhĩ và rau kim châm tươi 91


- Vì sao mộc nhĩ trắng đã biến chất không được ăn? 94


- Làm thế nào để phân biệt được mộc nhĩ trắng đã biến chất? 95


- Dưa muối gây ung thư và cách chống 95


- Không ăn nhiều những thực phẩm muối 98


- Ăn rau hẹ cần biết 99


- Vì sao ăn bỏng ngô, bỏng gạo lại bị ngộ độc? 101


- Vì sao ăn bột gạo và gạo trắng đã biến chất bị ngộ độc? 102


- Về mùa hè, ăn nộm cần chú ý những gì? 104


- Cách phòng chữa ngộ độc sắn 106


- Ăn quả mơ cần chú ý 108


- Không nên ăn nhiều quả mận liền một lúc 109


- Không nên ăn nhiều quả anh đào liền một lúc 110


- Không nên ăn quả cà quá già 112


- Uống sữa đậu nành cần chú ý những gì? 113


- Vì sao không nên thường xuyên ăn và ăn nhiều bánh quẩy? 115


IV NGỘ ĐỘC THỰC PHẨM DO VI KHUẨN 117


- Thế nào là ngộ độc thực phẩm do vi khuẩn? 117


- Những vi khuẩn nào có thể gây ngộ độc thực phẩm? 117


- Đề phòng và chữa ngộ độc thực phẩm do vi khuẩn? 121


- Vì sao không được bảo quản sữa bò tươi và sữa đậu nành trong phích giữ nhiệt? 122


- Sữa bò tươi có thể bảo quản được trong thời gian bao lâu? 123


- Cách cấp cứu ngộ độc thực phẩm nhiễm khuẩn tại nhà 124


- Vì sao xét nghiệm thực phẩm thường lấy số lượng trực khuẩn đại tràng làm tiêu chuẩn? 125


V NGỘ ĐỘC THỰC PHẨM DO CHÂN KHUẨN 127


- Chân khuẩn là gì và những loại nào có độc? 127


- Nguy hại của loại chân khuẩn flavatin trong thực phẩm 128


- Làm thế nào ngăn chặn ô nhiễm flavatin trong thực phẩm? 129


- Vì sao ăn khoai lang cũng có thể bị ngộ độc? 131


- Trứng gà bị nấm mốc ở vỏ ngoài còn có thể ăn được không? 132


- Bảo quản hàng khô như thế nào để phòng chống mốc? 133


VI NGỘ ĐỘC THỰC PHẨM DO HÓA CHẤT 135


- Những kim loại nào có thể gây ngộ độc? 135


- Sử dụng dụng cụ xào nấu và đựng thực phẩm cần phải chú ý những gì? 139


- Thận trọng với những kim loại nặng và thuốc kháng sinh trong thực phẩm 142


- Đồng và kẽm có gây ngộ độc thực phẩm không? 146


- Đề phòng ngộ độc đồ sứ, đồ sắt tráng men như thế nào? 148


- Không đựng thực phẩm có tính acid trong đồ sứ màu 149


- Vì sao không được nấu thực phẩm bằng đồ sắt tráng men? 150


- Cách đề phòng ngộ độc nhôm 151


- Không đựng thực phẩm bằng túi nilông 152


- Không dùng vải sợi hóa học lau rửa dụng cụ ăn uống 153


- Sử dụng thuốc bảo vệ thực vật như thế nào để giảm thiểu ngộ độc thực phẩm? 154


- Thuốc bảo vệ thực vật vào cơ thể con người bằng cách nào? 156


- Ngộ độc phân lân hữu cơ có những biểu hiện gì? 157


- Xào nấu có khử được thuốc bảo vệ thực vật còn đọng lại trong các loại rau, quả, củ không? 158


- Vì sao nói muối dùng trong công nghiệp không được ăn? 160


- Vì sao không nên sử dụng đũa sơn trong ăn uống? 161


- Nhận biết túi nhựa đựng thực phẩm có độc hay không 162


- Vì sao không nên dùng lại các túi nhựa để gói thức ăn? 164


- Vì sao không nên nấu nướngbằng nồi gốm? 165


- Vì sao không được dùng bột giặt quần áo để rửa bát đĩa, ấm chén, dụng cụ nấu nướng và đựng thức ăn? 167


- Vì sao không được uống cồn công nghiệp? 168


- Vì sao không nên uống rượu trắng mới nấu? 169


- Cách phòng chữa ngộ độc rượu 172


- Cấp cứu ngộ độc rượu như thế nào? 173


- Một số cách giải độc rượu hữu hiệu 175 - Bệnh gan do nhiễm độc rượu cồn 178


- Vì sao không nên pha cà phê vào rượu để uống? 179

Reviews

There are no reviews yet.

Be the first to review “Cẩm nang phòng chống ngộ độc thực phẩm”