Vị tư lệnh chiến trường Trường Sơn

LỜI GIỚI THIỆU

       Tuyến chi viện chiến lược Trường Sơn - đường Hồ Chí Minh là một sáng tạo chiến lược của chiến tranh nhân dân do Đảng ta lãnh đạo, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh và người khởi xướng là Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Tuyến đường chiến lược mang ý nghĩa lịch sử này là cầu nối giữa hậu phương lớn miền Bắc xã hội chủ nghĩa với tiền tuyến lớn miền Nam; là tuyến chi viện đưa sức người, sức của miền Bắc chi viện cho miền Nam nhằm đánh thắng đế quốc Mỹ xâm lược; là căn cứ chiến lược - điểm tựa và mắt xích nối liền các chiến trường ba nước Đông Dương; là một chiến trường tổng hợp có nhiệm vụ vừa chống lại cuộc chiến tranh ngăn chặn chi viện bằng không quân và bộ binh của đế quốc Mỹ, vừa phối hợp với bạn chống lại cuộc chiến tranh xâm lược do đế quốc Mỹ điều khiển nhằm giải phóng lãnh thổ Trung Lào, Hạ Lào, trên cơ sở đó bảo vệ tuyến chi viện chiến lược và căn cứ chiến lược.

       Trên thế giới trong thế kỷ XX chưa có một cuộc chiến tranh nào kéo dài suốt 30 năm như cuộc chiến tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Việt Nam. Và cũng chưa hề có một tuyến chi viện chiến lược từ hậu phương lớn đến tiền tuyến lớn có quy mô cực đại và thời gian hoạt động kéo dài đồng thời diễn ra dưới sự đánh phá cực kỳ ác liệt của kẻ thù như tuyến chi viện chiến lược đường Hồ Chí Minh.

       Suốt 10 năm, đế quốc Mỹ đã tiến hành một cuộc chiến tranh điện tử hóa, tự động hóa, hóa học hóa, khí tượng hóa trút xuống tuyến đường hơn 4 triệu tấn bom đạn, hơn 10 triệu lít chất độc hóa học, hàng vạn tấn phương tiện trinh sát điện tử hòng phá hoại tuyến đường, tiêu diệt bộ đội ta, chặn đứng công cuộc chi viện chiến lược miền Nam. Tuy nhiên, bằng trí thông minh, óc sáng tạo và lòng dũng cảm, với quyết tâm hy sinh phấn đấu đến cùng vì sự nghiệp giải phóng miền Nam thống nhất Tổ quốc, bộ đội Trường Sơn đã giáng trả đích đáng, thực hiện thành công công cuộc chi viện cho các chiến trường miền Nam. Bằng sự cống hiến xả thân quên mình của hàng chục vạn cán bộ, chiến sĩ Trường Sơn, trong đó có trên hai vạn cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng hy sinh, trên ba vạn người bị thương, nhưng bộ đội Trường Sơn vẫn hiên ngang chiến đấu, làm thất bại âm mưu chiến lược của kẻ thù, lập nên những kỳ tích vang dội: Bắn rơi và bắn cháy trên 2.000 máy bay địch, tiêu diệt và bắt gần hai vạn quân của chúng (cả phi công và bộ binh), chuyển hàng chục vạn quân và vận tải hàng triệu tấn vũ khí đạn dược, khí tài, xăng dầu, thuốc men, lương thực vào các chiến trường, đảm bảo vật chất cho các chiến trường đánh to thắng lớn. Đặc biệt, tuyến đường chiến lược đã hội tụ đầy đủ các yếu tố để đảm bảo và tổ chức các cuộc hành quân thần tốc của các binh đoàn chủ lực cơ động từ Bắc vào Nam thực hiện cuộc Tổng tiến công và nổi dậy giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc.

       Đường Trường Sơn - đường Hồ Chí Minh được ca ngợi và tôn vinh như một huyền thoại, mãi mãi là niềm tự hào của nhân dân ta và sẽ đi vào lịch sử như một kỳ tích của dân tộc Việt Nam, đã góp phần rất quan trọng vào các quá trình thắng lợi của chiến tranh ở miền Nam nước ta và đặc biệt cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975. Đường Trường Sơn - đường Hồ Chí Minh không chỉ có tầm vóc và ý nghĩa to lớn đối với cuộc chiến tranh giải phóng dân tộc đã qua mà còn có giá trị thiết thực trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hiện nay và mai sau.

       Đường Trường Sơn - đường Hồ Chí Minh đã làm tròn sứ mệnh phát huy yếu tố quyết định nhất của miền Bắc, căn cứ địa cách mạng của cả nước, chuyển tải sức mạnh của chế độ xã hội chủ nghĩa và sức mạnh thời đại thành sức mạnh hiện thực cụ thể trên chiến trường miền Nam. Không những thế, đường Trường Sơn - đường Hồ Chí Minh còn là một phát kiến của nghệ thuật chiến tranh Việt Nam. Con đường tạo thế, tạo lực cho chiến tranh nhân dân miền Nam, con đường chia cắt địch, là nơi xuất phát tiến công của các binh đoàn cơ động chiến lược. Chính nơi đây đã sáng tạo ra một kiểu tổ chức vận tải chiến lược, một binh đoàn binh chủng hợp thành, lấy bộ đội vận tải làm trung tâm.

       Quán triệt tư tưởng tiến công và tinh thần làm chủ, bộ đội Trường Sơn đã xây dựng một nền nghệ thuật chỉ đạo và thực hành hoạt động vận tải chiến lược quân sự "mở đường mà tiến, đánh địch mà đi", mở các chiến dịch vận chuyển tiến lên cao trào Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975 đại thắng.

       Sự nghiệp vĩ đại của đường Trường Sơn anh hùng là do công sức, mồ hôi, xương máu và trí tuệ của nhiều thế hệ bộ đội, thanh niên xung phong làm nên; trong đó không thể không khẳng định công đầu thuộc về Tướng Đồng Sĩ Nguyên - một vị tướng tài ba, trí tuệ và bản lĩnh đã có công xây dựng nên một nền nghệ thuật vận tải chiến lược quân sự, dưới bom đạn của địch, góp phần quan trọng cho nền khoa học nghệ thuật quân sự Việt Nam.

       Đại tá Phan Hữu Đại là một cán bộ chiến đấu suốt 10 năm trên đường Trường Sơn dưới sự chỉ huy trực tiếp của Tướng Đồng Sĩ Nguyên, đã giữ nhiều cương vị chủ chốt ở cấp trung đoàn, binh trạm, sư đoàn, trực tiếp chỉ huy xây dựng lực lượng và chiến đấu hiệp đồng binh chủng trên nhiều địa bàn ác liệt. Ông là một trong những cán bộ nắm vững tư tưởng chỉ đạo, phong cách chỉ huy và mọi ý đồ chiến thuật, chiến đấu của Tướng Đồng Sĩ Nguyên là người đã có đóng góp quan trọng đưa đơn vị giành thắng lợi trong chiến đấu chống chiến tranh ngăn chặn của đế quốc Mỹ, thực hiện thành công nhiệm vụ vận tải chi viện chiến lược do Bộ Tư lệnh Trường Sơn giao phó.

       Cảm phục về một vị tướng tài ba cũng như trân trọng những kinh nghiệm quý báu trong xây dựng và chiến đấu trên tuyến đường, ông đặt cho mình nhiệm vụ viết lại những gì đã diễn ra, làm nên chiến công hiển hách trên tuyến đường ấy với mong muốn góp phần vào công trình nghiên cứu khoa học và nghệ thuật quân sự Việt Nam.

       Tác phẩm của ông mang tựa đề nói về một vị tướng nhưng ẩn sâu bên trong là đề cập một mảng lớn về nghệ thuật quân sự được vận dụng một cách sáng tạo trên đường Trường Sơn - đường Hồ Chí Minh.

       Đại tá Phan Hữu Đại đã theo học ở Học viện Quân chính Lênin thuộc Bộ Quốc phòng Liên Xô và Học viện Quân sự cao cấp Quân đội nhân dân Việt Nam, lại là người giàu thực tiễn chiến đấu trên chiến trường Trường Sơn nên đã thể hiện một cách phong phú và sinh động những vấn đề thuộc lĩnh vực quân sự mà nổi bật là nghệ thuật vận tải chiến lược quân sự dưới điều kiện chiến tranh ngăn chặn mang tính hủy diệt của không quân và bộ binh Mỹ.

       Những vấn đề ông đề cập trong cuốn sách này không những góp phần làm phong phú thêm kho tàng nghệ thuật quân sự Việt Nam mà còn đem lại những kinh nghiệm quý báu trong công cuộc xây dựng quân đội, bảo vệ Tổ quốc.

       Với tinh thần trên, tôi xin trân trọng giới thiệu cuốn sách này với bạn đọc.

       Thượng tướng - Giáo sư - Nhà giáo Nhân dân

       HOÀNG MINH THẢO

       LỜI NÓI ĐẦU

       Cuốn sách "Vị Tư lệnh chiến trường Trường Sơn - Đường Hồ Chí Minh" được Nhà xuất bản Quân đội nhân dân xuất bản vào tháng 4 năm 2009 nhân dịp kỷ niệm 50 năm ngày thành lập Đoàn 559 và mở Đường Trường Sơn. Thể theo yêu cầu của nhiều bạn đọc hằng mong muốn được biết về một vị tướng mà mình ngưỡng mộ cũng như muốn tìm hiểu về Đường Trường Sơn huyền thoại. Vì vậy tôi có ý định tái bản cuốn sách này vào một dịp thích hợp.

       Nay nhớ đến năm 2012 là năm Tướng Đồng Sĩ Nguyên hưởng đại thọ 90 tuổi và ngày 1 tháng 3 là ngày sinh nhật của ông nên tôi quyết định tái bản cuốn sách đặng làm quà mừng thọ ông và cũng là để đáp ứng yêu cầu của bạn đọc.

       Trong cuốn sách tái bản lần này tôi có bổ sung một vài đoạn nói về hoạt động của Tướng Đồng Sĩ Nguyên sau khi nghỉ công tác, sửa chữa lại một số câu văn cho rõ ý. Còn về nội dung về nhân vật và sự kiện thì không có bất kỳ sửa chữa nào…

       Nhân dịp này tôi xin chân thành cảm ơn Nhà xuất bản Quân đội nhân dân đã tạo mọi điều kiện để cuốn sách được tái bản kịp thời và có chất lượng.

       PHAN HỮU ĐẠI