Tổng kết hoạt động của Quân tình nguyện Việt Nam ở Campuchia trong kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược (1945 – 1954)

Năm 1945, thực dân Pháp trở lại xâm lược Đông Dương. Đáp ứng yêu cầu của cách mạng Campuchia, Việt Nam lần lượt cử các đơn vị bộ đội sang thực hiện nhiệm vụ quốc tế trên đất bạn. Mặc dù đến ngày 30 tháng 10 năm 1949, Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương mới “định danh” lực lượng quân đội Việt Nam hoạt động ở Lào và Campuchia là “Quân tình nguyện” và tổ chức theo hệ thống riêng của Quân đội nhân dân Việt Nam, nhưng xét về mục tiêu và nhiệm vụ, hoạt động của các đơn vị bộ đội Việt Nam trên chiến trường Campuchia những năm 1945 - 1949 mang bản chất của Quân tình nguyện, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Đông Dương. Quân tình nguyện Việt Nam được hiểu là “bộ phận Quân đội nhân dân Việt Nam làm nghĩa vụ quốc tế giúp đỡ cách mạng Lào và Campuchia theo yêu cầu của nhân dân và chính quyền cách mạng hai nước trong sự nghiệp giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc (Lào: 1945 - 1954 và 1960 - 1975; Campuchia: 1945 - 1954, 1970 - 1975 và 1979 - 1989)…” .

Trên chiến trường Campuchia, phát huy cao độ chủ nghĩa anh hùng cách mạng, tinh thần quốc tế vô sản, khắc phục khó khăn và thiếu thốn về mọi mặt, Quân tình nguyện Việt Nam đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ quốc tế cao cả, giúp Campuchia xây dựng, tổ chức và phát triển lực lượng vũ trang cách mạng; thành lập và củng cố chính quyền cách mạng Campuchia từ trung ương đến cơ sở, mở rộng căn cứ địa kháng chiến, vùng giải phóng trong cả nước…; cùng bạn chiến đấu, bảo vệ thành quả cách mạng, góp phần xứng đáng vào thắng lợi của cách mạng Campuchia. Đó cũng là thắng lợi chung của cách mạng hai nước Việt Nam và Campuchia trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược.

Nghiên cứu lịch sử Quân tình nguyện Việt Nam làm nhiệm vụ quốc tế giúp cách mạng Campuchia (1945 - 1954) là việc làm hết sức cần thiết, có ý nghĩa khoa học và thực tiễn sâu sắc. Lịch sử Quân tình nguyện Việt Nam là một bộ phận trong lịch sử Quân đội nhân dân Việt Nam, lịch sử cách mạng Việt Nam; đồng thời, là một bộ phận của lịch sử quan hệ, đoàn kết chiến đấu giữa Đảng, nhà nước, quân đội và nhân dân hai nước Việt Nam - Campuchia.

Hiện nay, tình hình thế giới có nhiều biến đổi khó lường, kẻ thù luôn tìm mọi thủ đoạn chống phá, kích động, hòng chia rẽ, xuyên tạc quan hệ tốt đẹp giữa Việt Nam và Campuchia. Do đó, chúng ta phải luôn luôn cảnh giác để đấu tranh có hiệu quả, chống lại những luận điệu sai trái, xuyên tạc, bóp méo sự thật lịch sử, khẳng định tính chính nghĩa của Quân tình nguyện Việt Nam giúp Campuchia; từ đó, tiếp tục củng cố và tăng cường hơn nữa quan hệ hữu nghị, hợp tác toàn diện Việt Nam - Campuchia, cùng nhau thực hiện thắng lợi phương châm “láng giềng tốt đẹp, hữu nghị truyền thống, hợp tác toàn diện, bền vững lâu dài” mà lãnh đạo Đảng, nhà nước hai nước đã xác định.

Với ý nghĩa đó, Viện Lịch sử quân sự Việt Nam tổ chức biên soạn cuốn “Tổng kết hoạt động của Quân tình nguyện Việt Nam ở Campuchia trong kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược (1945 - 1954)”. Nội dung của cuốn sách trình bày và làm sáng tỏ hoạt động của Quân tình nguyện Việt Nam ở Campuchia, trong đó tập trung làm rõ những yếu tố tác động, quan điểm, chủ trương của Đảng ta, cũng như sự giúp đỡ một cách toàn diện của Quân tình nguyện Việt Nam đối với cách mạng Campuchia từ năm 1945 đến năm 1954. Qua đó, rút ra một số bài học kinh nghiệm lịch sử vận dụng trong xây dựng, huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu của Quân đội ta, đồng thời góp phần củng cố và phát triển quan hệ hữu nghị, hợp tác toàn diện Việt Nam - Campuchia nói chung, quan hệ quốc phòng giữa quân đội hai nước nói riêng trong tình hình mới.

Mặc dù tập thể tác giả đã có nhiều cố gắng trong nghiên cứu, biên soạn, song do nhiều nguyên nhân, chắc chắn cuốn sách khó tránh khỏi khiếm khuyết, Viện Lịch sử quân sự Việt Nam rất mong nhận được ý kiến đóng góp, bổ sung của

bạn đọc để khi có điều kiện tái bản, cuốn sách đạt chất lượng tốt hơn.

Nhân dịp cuốn “Tổng kết hoạt động của Quân tình nguyện Việt Nam ở Campuchia trong kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược (1945 - 1954)” xuất bản, Viện Lịch sử quân sự Việt Nam chân thành cảm ơn các cơ quan, đơn vị và Nhà xuất bản Quân đội nhân dân đã giúp đỡ tận tình để cuốn sách được ra mắt bạn đọc.

VIỆN LỊCH SỬ QUÂN SỰ VIỆT NAM