Thường thức bảo vệ sức khỏe mùa xuân

Lời giới thiệu

     Y học cổ truyền và y học hiện đại đều khẳng định sự thay đổi khí hậu bốn mùa có ảnh hưởng rất lớn tới hoạt động sống của cơ thể. Y học hiện đại cho rằng điều kiện khí hậu tự nhiên như nhiệt độ không khí, độ ẩm, khí áp, hướng gió, tốc độ gió, lượng mưa, vết đen trên mặt trời, sự vận động của thân thể… có ảnh hưởng tùy theo mức độ tới chức năng chuyển hóa và nội tiết trong cơ thể con người. Y học cổ truyền thì cho rằng vạn vật trong trời đất không tồn tại riêng lẻ, cô lập, mà chúng ảnh hưởng qua lại, quan hệ qua lại để sinh tồn, "con người nhờ khí trời đất mà sinh, nhờ phép bốn mùa mà thành".

     Sự thay đổi khí hậu tự nhiên của bốn mùa có ảnh hưởng lớn đến cơ thể con người: ảnh hưởng tới hoạt động tinh thần, lưu lượng khí huyết, vận hành của ngũ tạng, chuyển hóa trao đổi chất… Đặc biệt là, sự phát sinh bệnh tật theo mùa khác nhau, và cùng một bệnh thì biểu hiện nặng nhẹ theo mùa cũng khác nhau. Điều đó dẫn đến việc phòng bệnh theo mùa khác nhau, chữa trị cũng theo đó mà có sự vận dụng phù hợp. Vì vậy, con người phải nắm và thích ứng với quy luật thay đổi khí hậu bốn mùa để duy trì hoạt động sống, tăng khả năng phòng chữa bệnh.

     *

     * *

     Mùa xuân tính từ Lập Xuân đến tiết Lập Hạ, bao gồm 6 tiết khí: Lập Xuân, Vũ Thủy, Kinh Trập, Xuân Phân, Thanh Minh, Cốc Vũ. Ba tháng mùa xuân, khí dương bắt đầu thăng phát, vạn vật qua mùa đông bắt đầu hồi sinh vận động. "Người với trời tương ứng", lúc này khí dương của cơ thể người cũng thuận ứng tự nhiên, thăng phát và hướng ngoại. Do vậy, người ta phòng và chữa bệnh mùa xuân phải nắm vững và bảo vệ khí dương trong cơ thể để nó không ngừng dồi dào và thịnh vượng, phải tránh mọi tình huống gây hao tổn khí dương mà sinh bệnh.

     Điều cần chú ý, khi khí hậu chuyển ấm, thì khí tà độc ôn nhiệt cũng bắt đầu hoạt động, các vi khuẩn cũng sinh sôi nảy nở. Tỉ lệ phát bệnh gan về mùa xuân khá cao. Các bệnh truyền nhiễm như cảm cúm, viêm phổi, sởi, viêm màng não dễ phát sinh. Bệnh cũ cũng dễ tái phát như đau đầu, đau dạ dày, viêm họng, mạch vành, tâm thần.

     Để giúp bạn đọc nắm vững những nguyên tắc bảo vệ sức khỏe, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân tổ chức bộ sách "Thường thức bảo vệ sức khỏe", trong đó có cuốn "Thường thức bảo vệ sức khỏe mùa xuân". Cuốn sách cung cấp những kiến thức chủ yếu trên các phương diện ăn uống, vận động, sinh hoạt, bồi bổ sức khỏe để phòng bệnh, chữa bệnh mùa xuân. Mong muốn lớn nhất là thông qua cuốn sách này góp phần giúp bạn đọc dù là đang khỏe mạnh cũng hết sức giữ gìn sức khỏe quý giá của mình, quanh năm bốn mùa.

     Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

NHÀ XUẤT BẢN

     QUÂN ĐỘI NHÂN DÂN