Lịch sử Trung đoàn không quân 921 (1964 – 2014)

LỜI NÓI ĐẦU

     Trước yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ miền Bắc xã hội chủ nghĩa và đấu tranh giải phóng miền Nam, ngày 30 tháng 5 năm 1963, Bộ Quốc phòng ra quyết định (Quyết định số 18/QĐ-BQP do Trung tướng Hoàng Văn Thái - Thứ trưởng Bộ Quốc phòng ký) thành lập Trung đoàn không quân 921. Sau một thời gian chuẩn bị, được sự giúp đỡ tận tình của bạn, ngày 3 tháng 2 năm 1964, đúng vào ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, tại sân bay Mông Tự, Vân Nam (Trung Quốc), lễ ra mắt công khai Trung đoàn được tiến hành. Đây là Trung đoàn không quân tiêm kích đầu tiên của Không quân nhân dân Việt Nam.

      Đáp ứng nguyện vọng của các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn, theo đề nghị của Đảng ủy, chỉ huy Sư đoàn không quân 371, ngày 30 tháng 9 năm 2003, Tư lệnh Quân chủng Phòng không - Không quân ký Quyết định số 861/QĐ-PK-KQ công nhận ngày 3 tháng 2 hàng năm là ngày truyền thống của Trung đoàn không quân tiêm kích 921.

      Nhân dịp kỷ niệm 50 năm ngày truyền thống Trung đoàn (3.2.1964 - 3.2.2014), Đảng ủy, Chỉ huy Trung đoàn không quân 921 quyết định bổ sung, tái bản cuốn "Lịch sử Trung đoàn không quân 921 (1964-2009)" xuất bản năm 2009, nhằm tiếp tục bổ sung tư liệu từ năm 2009 đến năm 2014 làm tài liệu tuyên truyền giáo dục truyền thống cho các thế hệ cán bộ, chiến sĩ của Trung đoàn nói riêng và trong Sư đoàn 371 nói chung.

      Ra đời được hơn 1 năm, ngày 3 tháng 4 năm 1965 Trung đoàn đã ra quân đánh thắng trận đầu. Với chiến thắng này, bộ đội Không quân đã mở "mặt trận trên không thắng lợi". Trong suốt những năm tháng đầy gian nan thử thách của sự nghiệp chống Mỹ, cứu nước, mặc dù phải đương đầu với không quân Mỹ có số lượng đông, trang bị mạnh và có nhiều kinh nghiệm không chiến, song các phi công của Trung đoàn đã chiến đấu dũng cảm, thông minh hạ gục nhiều máy bay địch kể cả máy bay B-52. Trong chiến đấu ác liệt, Trung đoàn đã tìm ra nhiều hình thức chiến thuật, mới cách đánh hay về tiêm kích phòng không; càng đánh càng mạnh và càng trưởng thành. Những chiến công vẻ vang của Trung đoàn đã góp phần cùng Quân chủng Phòng không - Không quân và quân dân miền Bắc đánh thắng hai cuộc chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ trên miền Bắc, mà đỉnh cao là chiến thắng 12 ngày đêm cuối tháng 12 năm 1972, buộc Mỹ phải ký Hiệp định Pa-ri (Hiệp định Pa-ri được ký kết ngày 27 tháng 1 năm 1973) , rút hết quân Mỹ và đồng minh về nước, tạo điều kiện đưa cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước của dân tộc ta đến thắng lợi hoàn toàn ngày 30 tháng 4 năm 1975.

      Sau ngày giải phóng hoàn toàn miền Nam, Trung đoàn tiếp tục tham gia chiến đấu bảo vệ biên giới Tây Nam và sẵn sàng chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc. Trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hiện nay, cán bộ, chiến sĩ Đoàn không quân Sao Đỏ (Tên gọi truyền thống của Trung đoàn 921) đã và đang phát huy truyền thống vẻ vang của mình, tích cực huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu cao, góp phần bảo vệ vững chắc bầu trời Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

      Kỷ niệm 50 năm ngày truyền thống là dịp cán bộ, chiến sĩ Đoàn không quân Sao Đỏ anh hùng ôn lại một chặng đường lịch sử đầy khó khăn, ác liệt nhưng rất đỗi vinh quang, tự hào. Những trang sử vàng chói lọi của Trung đoàn được xây dựng nên từ quá trình hy sinh, cống hiến của lớp lớp cán bộ, phi công, chiến sĩ trong mấy chục năm qua chính là nguồn sức mạnh to lớn động viên, cổ vũ cán bộ, chiến sĩ luôn tiếp bước các thế hệ đi trước, hoàn thành nhiệm vụ trong thời kỳ đổi mới, phát triển đất nước và hội nhập quốc tế.

      Nhân dịp cuốn "Lịch sử Trung đoàn không quân 921 (1964-2014)" được tái bản, Thường vụ Đảng ủy, Chỉ huy Trung đoàn không quân 921 chân thành cảm ơn Thường vụ Đảng ủy và thủ trưởng Bộ Tư lệnh Quân chủng Phòng không - Không quân, Thường vụ Đảng ủy và thủ trưởng Sư đoàn không quân 371, Viện Lịch sử quân sự Việt Nam, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân, Ban Tổng kết - Lịch sử Quân chủng đã quan tâm chỉ đạo, giúp đỡ chúng tôi hoàn thành cuốn sách này. Đặc biệt, xin trân trọng cảm ơn cán bộ lãnh đạo, chỉ huy Trung đoàn các thời kỳ đã có nhiều ý kiến tâm huyết, những đóng góp quý báu, góp phần quan trọng vào sự thành công của cuốn sách.

      Trong quá trình biên soạn, mặc dù có nhiều cố gắng trong việc sưu tầm tư liệu, thẩm định sử liệu, nhưng không tránh khỏi những hạn chế. Chúng tôi mong nhận được nhiều ý kiến đóng góp của các đồng chí để cuốn sách hoàn chỉnh hơn.

      THƯỜNG VỤ ĐẢNG ỦY VÀ CHỈ HUY

      TRUNG ĐOÀN KHÔNG QUÂN 921