Ký ức một thời với Tây Nguyên – phần 2

Tây Nguyên là vùng cao nguyên rộng lớn nằm ở phía Tây Trung Bộ của nước ta, có chung biên giới với Lào và Campuchia. Nhìn trên bản đồ, Tây Nguyên nổi lên như một hình chóp nón ở Nam bán đảo Đông Dương. Từ các hướng muốn đến Tây Nguyên đều phải vượt qua các dãy núi cao, nhiều dốc đèo quanh co, hiểm trở.

Với vị trí địa lý ở độ cao khống chế đối với các khu vực xung quanh, địa hình hiểm yếu, đất đai rộng lớn, tài nguyên phong phú, nhân dân có truyền thống kiên cường, bất khuất, Tây Nguyên thực sự là một khu vực có tầm chiến lược quân sự đối nước ta và vùng Nam Đông Dương. Thực dân Pháp khi đô hộ nước ta đã xác định: “Ai làm chủ được Tây Nguyên sẽ làm chủ Đông Dương”, đế quốc Mỹ cũng cho rằng: “Muốn chiến thắng được ở miền Nam Việt Nam thì phải kiểm soát được cao nguyên Trung phần”. 

Nhận thức được vị trí chiến lược của Tây Nguyên, ngay từ giữa năm 1964, Quân ủy Trung ương và Bộ Tổng Tư lệnh đã quyết định thành lập Mặt trận Tây Nguyên (mật danh B3) với quyết tâm xây dựng chiến trường Tây Nguyên thành chiến trường có đội quân chủ lực mạnh, làm nòng cốt thúc đẩy ba thứ quân phát triển, đánh tiêu hao nhiều sinh lực địch, thu hút, giam chân lực lượng chủ lực Mỹ-ngụy, tạo điều kiện cho đồng bằng và thành phố nổi dậy. Đồng thời xây dựng hậu phương trực tiếp của chiến trường thành căn cứ địa vững chắc của cách mạng miền Nam và Đông Dương, bảo vệ hành lang chiến lược nối liền hậu phương lớn miền Bắc với tiền tuyến lớn miền Nam.

Trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước (từ năm 1964 đến năm 1975), Tây Nguyên thực sự trở thành một trong những chiến trường ác liệt nhất. Tây Nguyên là nơi mà cả ta và địch đều tung ra những lực lượng tinh nhuệ cùng với những phương tiện chiến tranh hiện đại, nơi thực thi những chiến thuật điển hình của đội quân xâm lược nhà nghề mạnh nhất thế giới, chưa từng biết thất bại với nghệ thuật tác chiến của một quân đội còn non trẻ nhưng được giáo dục, giác ngộ tốt, có sức mạnh tuyệt đối về chính trị, tinh thần, thông minh, sáng tạo, biết dựa vào dân, biết tạo nên sức mạnh tổng hợp để chiến thắng.

Những chiến công gắn liền với các địa danh: Plei Me, Sa Thầy, Đắk Siêng, Ngọc Bờ Biêng, Ngọc Tô Ba, Ngọc Rinh Rua, Đắk Pét, Plei Kần, Đắk Tô, Tân Cảnh, điểm cao 601A, 601B... Đặc biệt trận mở màn chiến thắng Buôn Ma Thuột tháng 3 năm 1975 của quân và dân Tây Nguyên là đòn điểm huyệt mở đầu sự sụp đổ hoàn toàn của chế độ Mỹ-ngụy được ví như những Bạch Đằng, Đống Đa, Chi Lăng của thời đại Hồ Chí Minh.

Sống, chiến đấu ở Mặt trận Tây Nguyên (sau này là Quân đoàn 3) trong điều kiện vô cùng gian khổ, ác liệt. Bộ đội Tây Nguyên đã phải chấp nhận và vượt qua bao gian lao, thử thách, hy sinh. Sự khốc liệt của đạn bom, cái đói cái rét luôn đeo bám, hạt gạo hạt muối không đủ ăn, ốm đau, bệnh tật không đủ thuốc, những cơn sốt rét rừng hành hạ, rồi sự đe doạ của nhiều hiểm nguy khác... Hàng vạn người con ưu tú của mọi miền đất nước đã vĩnh viễn nằm lại tại mảnh đất Tây Nguyên, hàng vạn những người con ưu tú khác đã để lại một phần máu xương của mình qua các trận đánh, hoặc mang trên mình những bệnh tật do môi trường sống khắc nghiệt, do chất độc của kẻ thù gây nên. Tồn tại trong môi trường đầy gian khó đó, cán bộ, chiến sĩ Mặt trận Tây Nguyên vẫn luôn lạc quan, yêu đời, tin tưởng vào thắng lợi, vẫn sẵn sàng chấp nhận, vượt lên tất cả, tôi luyện cho mình lòng kiên trung, bất khuất, sự cần cù, sáng tạo, tinh thần đoàn kết, gắn bó, ý thức tự lực tự cường để vượt qua khó khăn, gian khổ, chiến thắng quân thù.

Nhằm ghi lại những chiến công cũng như những năm tháng sống, chiến đấu tại chiến trường Tây Nguyên và Quân đoàn 3, Ban Liên lạc Mặt trận Tây Nguyên - B3 - Quân đoàn 3 đã phát động cuộc vận động: Viết về những năm tháng sống, chiến đấu, công tác tại Tây Nguyên - Quân đoàn 3. Cuộc vận động đã thu được kết quả tốt đẹp. Ban Liên lạc đã nhận được hàng trăm bài viết của cán bộ, chiến sĩ gửi về. Nhân kỷ niệm 45 năm Chiến thắng Tây Nguyên và Ngày thành lập Quân đoàn 3 (26.3.1975 - 26.3.2020), Ban Liên lạc Mặt trận Tây Nguyên - B3 - Quân đoàn 3 đã tuyển chọn các bài viết và cho ra đời phần 2 tập sách  “Ký ức một thời với Tây Nguyên - Phần 2” (Phần 1 đã được xuất bản năm 2015). Cuốn sách đã khắc họa được phần nào những năm tháng chiến đấu gian khổ, ác liệt của cán bộ, chiến sĩ Mặt trận Tây Nguyên - B3 - Quân đoàn 3 trên chiến trường Tây Nguyên và ở Campuchia. Cuốn sách là sự tri ân của những người lính Tây Nguyên với các đồng đội đã không tiếc máu xương chiến đấu, hy sinh vì mảnh đất Tây Nguyên và truyền thống vẻ vang của Quân đoàn 3 anh hùng, góp phần vào bức tranh toàn cảnh sinh động của bộ đội chủ lực Tây Nguyên trong suốt hơn nửa thế kỷ qua. Do dung lượng cuốn sách có hạn nên một số bài viết của các bạn chúng tôi đành phải để lại cho những tập tiếp theo. Cuốn sách ra đời nhân dịp kỷ niệm 45 năm ngày thành lập Quân đoàn 3 là sự nỗ lực rất nhiều của Ban Liên lạc Mặt trận Tây Nguyên - B3 - Quân đoàn 3. Tuy nhiên, do điều kiện thời gian gấp nên cuốn sách không tránh khỏi thiếu sót. Rất mong bạn đọc phê bình, góp ý.

Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc!

BAN LIÊN LẠC MẶT TRẬN TÂY NGUYÊN - B3 - QUÂN ĐOÀN 3