LỜI MỞ ĐẦU
Biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường là những vấn đề lớn, mang tính toàn cầu, đã và đang làm thay đổi các hệ sinh thái tự nhiên, đời sống kinh tế - xã hội trên toàn thế giới, trở thành một trong những thách thức lớn nhất đối với nhân loại trong thế kỷ XXI. Ứng phó với biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường có ý nghĩa sống còn, là những nhân tố quyết định đến sự phát triển bền vững của mỗi quốc gia - dân tộc. Việt Nam được dự báo là một trong những nước trên thế giới chịu tác động ảnh hưởng nặng nề nhất của biến đổi khí hậu, cùng với đó là tình trạng ô nhiễm môi trường vẫn tiếp tục gia tăng, có nơi nghiêm trọng.
Quán triệt đường lối, nghị quyết của Đảng, pháp luật của Nhà nước, trong thời gian qua, Quân ủy Trung ương - Bộ Quốc phòng, Tổng cục Chính trị đã có nhiều chủ trương, giải pháp đúng đắn, sáng tạo nhằm đẩy mạnh công tác truyền thông giáo dục ý thức bảo vệ môi trường, chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu và khắc phục sự cố môi trường trong quân đội; góp phần bảo vệ sức khoẻ của bộ đội, giữ gìn, bảo quản vũ khí, trang bị, khí tài, công trình quân sự, quốc phòng, nâng cao chất lượng huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, chiến đấu, lao động sản xuất và công tác; đồng thời đóng góp quan trọng cùng toàn Đảng, toàn dân bảo vệ môi trường, chủ động ứng phó, thích ứng với biến đổi khí hậu, hướng đến một nền kinh tế phát triển bền vững, con người thân thiện với môi trường tự nhiên.
Nhằm giúp cán bộ, chiến sĩ toàn quân có thêm những kiến thức cơ bản, bổ ích về môi trường, Tổng cục Chính trị chỉ đạo Phòng Khoa học quân sự tổ chức nghiên cứu, biên soạn cuốn sách "Hỏi - đáp về môi trường, bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu trong Quân đội nhân dân Việt Nam".
Cuốn sách được kết cấu thành ba phần:
Phần I - Những vấn đề chung về môi trường, biến đổi khí hậu và ứng phó với biến đổi khí hậu;
Phần II - Quan điểm, chủ trương của Đảng, Nhà nước về bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu;
Phần III - Tác động của môi trường, biến đổi khí hậu đến hoạt động quân sự, quốc phòng và trách nhiệm của quân đội trong bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu.
Cuốn sách là cẩm nang để cán bộ, chiến sĩ toàn quân nghiên cứu, học tập, nâng cao nhận thức, trách nhiệm trong bảo vệ môi trường, chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu hiện nay.
TỔNG CỤC CHÍNH TRỊ
* Lời nói đầu 5
Phần I
NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ MÔI TRƯỜNG, BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU VÀ ỨNG PHÓ VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU 7
Câu hỏi 1. Môi trường là gì? 7
Câu hỏi 2. Môi trường có chức năng cơ bản nào? 9
Câu hỏi 3. Vì sao nói môi trường là nguồn tài nguyên của
con người? 10
Câu hỏi 4. Vì sao nói môi trường là nơi chứa đựng các chất phế thải do con người tạo ra? 11
Câu hỏi 5. Khủng hoảng môi trường là gì? 12
Câu hỏi 6. Sự cố môi trường là gì? 13
Câu hỏi 7. Suy thoái môi trường là gì? 14
Câu hỏi 8. Tiêu chuẩn môi trường là gì? 14
Câu hỏi 9. Tài nguyên là gì? Có những loại tài nguyên nào? 15
Câu hỏi 10. Tài nguyên khoáng sản là gì? 17
Câu hỏi 11. Vì sao phải trồng cây gây rừng? Phải bảo vệ rừng? 18
Câu hỏi 12. Tài nguyên đất và độ phì nhiêu đất là gì? 20
Câu hỏi 13. Đất ngập nước là gì? Nước đóng vai trò quan trọng như thế nào? 22
Câu hỏi 14. Lụt, úng là gì? 24
Câu hỏi 15. Lũ quét là gì? Những nguyên nhân gây ra lũ quét? 25
Câu hỏi 16. Đặc điểm chính của lũ quét? Lũ quét thường xảy ra ở đâu, khi nào? 25
Câu hỏi 17. Trượt lở là gì? Thường xảy ra ở đâu? 26
Câu hỏi 18. Hạn hán là gì? Nguyên nhân nào gây ra hạn hán? 28
Câu hỏi 19. Bão và áp thấp nhiệt đới là gì ? 29
Câu hỏi 20. Quy luật chung của bão, áp thấp nhiệt đới ảnh hưởng đến Việt Nam? 30
Câu hỏi 21. Nước ngầm là gì ? 31
Câu hỏi 22. Tài nguyên khí hậu, cảnh quan là gì? 32
Câu hỏi 23. Sinh quyển là gì? 34
Câu hỏi 24. Hệ sinh thái là gì? 34
Câu hỏi 25. Con người tác động đến các hệ sinh thái tự nhiên như thế nào? 36
Câu hỏi 26. Đa dạng sinh học là gì? 36
Câu hỏi 27. An ninh môi trường là gì? 37
Câu hỏi 28. Sự gia tăng dân số thế giới tác động đến môi trường như thế nào? 38
Câu hỏi 29. Môi trường và phát triển kinh tế - xã hội có quan hệ như thế nào? 39
Câu hỏi 30. Vì sao nói con người cũng là một nguồn gây
ô nhiễm? 41
Câu hỏi 31. Thế nào là ô nhiễm thực phẩm bẩn? 43
Câu hỏi 32. Ô nhiễm môi trường là gì ? 44
Câu hỏi 33. Những tác nhân nào gây ra ô nhiễm môi trường? 45
Câu hỏi 34. Ô nhiễm không khí là gì? 47
Câu hỏi 35. Thế nào là ô nhiễm môi trường đất? 49
Câu hỏi 36. Ô nhiễm nước là gì? 50
Câu hỏi 37. Độ pH là gì? 51
Câu hỏi 38. Nước ngầm ô nhiễm như thế nào? 52
Câu hỏi 39. Biển ô nhiễm như thế nào? 53
Câu hỏi 40. Vì sao nước biển biến thành màu đỏ? 55
Câu hỏi 41. Hiện tượng EL-Nino là gì? 57
Câu hỏi 42. Hiệu ứng nhà kính là gì? 58
Câu hỏi 43. Nguyên nhân nào dẫn đến thủng tầng ôzôn? 60
Câu hỏi 44. Biến đổi khí hậu là gì? 62
Câu hỏi 45. Biến đổi khí hậu có những biểu hiện nào? 64
Câu hỏi 46. Bảo tồn đa dạng sinh học và biến đổi khí hậu có quan hệ như thế nào? 64
Câu hỏi 47. Các biện pháp thích ứng nào được khuyến cáo đối với biến đổi khí hậu toàn cầu? 67
Câu hỏi 48. Kịch bản biến đổi khí hậu và nước biển dâng của Việt Nam trong thế kỷ XXI? 69
Câu hỏi 49. Tác động của biến đổi khí hậu đến sức khoẻ cộng đồng như thế nào? 74
Câu hỏi 50. Tác động của biến đổi khí hậu tới các vùng ven biển của Việt Nam như thế nào? 76
Câu hỏi 51. Biến đổi khí hậu tác động thế nào tới tài
nguyên nước? 78
Câu hỏi 52. Biến đổi khí hậu tác động như thế nào tới an ninh môi trường và an ninh quốc gia? 78
Câu hỏi 53. Nguyên nhân làm cho nước biển dâng? 79
Phần II
QUAN ĐIỂM, CHỦ TRƯƠNG CỦA ĐẢNG, NHÀ NƯỚC
VỀ BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG, ỨNG PHÓ VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU 83
Câu hỏi 54. Quản lý môi trường là gì? 83
Câu hỏi 55. Quan điểm của Đảng về bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước? 84
Câu hỏi 56. Mục tiêu của Đảng về bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghệp hoá, hiện đại hoá đất nước? 85
Câu hỏi 57. Nhiệm vụ bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước đối với vùng đô thị và vùng ven đô thị? 86
Câu hỏi 58. Nhiệm vụ bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước đối với vùng nông thôn? 88
Câu hỏi 59. Các giải pháp chính bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghệp hoá, hiện đại hoá đất nước? 89
Câu hỏi 60. Quan điểm trong Nghị quyết số 24-NQ/TW ngày 3 tháng 6 năm 2013 của Hội nghị Trung ương 7 (khoá XI) về chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường? 90
Câu hỏi 61. Mục tiêu về chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu,
tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường trong Nghị quyết số 24-NQ/TW, ngày 3 tháng 6 năm 2013 của Hội nghị Trung ương 7 (khoá XI) của Đảng? 92
Câu hỏi 62. Nhiệm vụ trọng tâm về chủ động ứng phó với
biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ
môi trường trong Nghị quyết số 24-NQ/TW ngày 3 tháng 6
năm 2013 của Hội nghị trung ương 7 (khoá XI) của Đảng? 95
Câu hỏi 63. Những giải pháp chủ yếu về chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường trong Nghị quyết số 24-NQ/TW ngày 3 tháng 6 năm 2013 Hội nghị Trung ương 7 (khoá XI) của Đảng? 96
Câu hỏi 64. Nguyên tắc bảo vệ môi trường? 97
Câu hỏi 65. Nội dung quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường
là gì? 98
Câu hỏi 66. Công cụ pháp luật - chính sách bảo vệ môi trường
bao gồm? 100
Câu hỏi 67. Chính sách của Nhà nước về bảo vệ môi trường? 103
Câu hỏi 68. Những hoạt động nào được khuyến khích trong Luật Bảo vệ môi trường năm 2014? 105
Câu hỏi 69. Những hành vi nào bị nghiêm cấm trong Luật bảo vệ môi trường năm 2014? 107
Câu hỏi 70. Đối tượng nào bị xử lý vi phạm pháp luật trong lĩnh vực bảo vệ môi trường? 109
Câu hỏi 71. Tội vi phạm quy định về quản lý rừng? 111
Câu hỏi 72. Tội vi phạm quy định về bảo vệ động vật hoang dã? 113
Câu hỏi 73. Tội gây ô nhiễm môi trường? 116
Câu hỏi 74. Tội vi phạm quy định về quản lý chất thải nguy hại? 123
Câu hỏi 75. Tội vi phạm quy định về phòng ngừa, ứng phó, khắc phục sự cố môi trường? 124
Câu hỏi 76. Tội vi phạm quy định về bảo vệ an toàn công trình
thuỷ lợi, đê điều và phòng, chống thiên tai; vi phạm quy định về bảo vệ bờ, bãi sông? 127
Phần III
TÁC ĐỘNG CỦA MÔI TRƯỜNG, BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU
ĐẾN HOẠT ĐỘNG QUÂN SỰ, QUỐC PHÒNG
VÀ TRÁCH NHIỆM CỦA QUÂN ĐỘI
TRONG BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG, ỨNG PHÓ VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU 130
Câu hỏi 77. Trách nhiệm ứng phó với biến đổi khí hậu của các đơn vị quân đội như thế nào? 130
Câu hỏi 78. Những yêu cầu trong hoạt động ứng phó với biến đổi khí hậu như thế nào? 131
Câu hỏi 79. Những nội dung công tác ứng phó với biến đổi
khí hậu? 132
Câu hỏi 80. Cách xác định sự biến đổi khí hậu, nước biển dâng tại các khu vực hoạt động quân sự và công trình quân sự như thế nào? 134
Câu hỏi 81. Những căn cứ để đánh giá tác động của biến
đổi khí hậu, nước biển dâng đến các lĩnh vực hoạt động của quân đội? 135
Câu hỏi 82. Xây dựng, hoàn thiện cơ chế, chính sách về thích ứng, giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu? 136
Câu hỏi 83. Những biện pháp ứng phó với biến đổi khí hậu trong
quân đội? 137
Câu hỏi 84. Nội dung nghiên cứu ứng dụng tiến bộ khoa học, kỹ thuật và công nghệ về biến đổi khí hậu, nước biển dâng? 138
Câu hỏi 85. Nội dung hợp tác ứng phó với biến đổi khí hậu trong
Quân đội? 139
Câu hỏi 86. Nội dung công tác bảo vệ môi trường trong
Quân đội? 139
Câu hỏi 87. Nguyên tắc tiến hành các hoạt động bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu trong quân đội? 141
Câu hỏi 88. Trách nhiệm tổ chức hoạt động tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức, ý thức bảo vệ môi trường? 143
Câu hỏi 89. Nội dung tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức và ý thức trách nhiệm bảo vệ môi trường? 143
Câu hỏi 90. Hình thức, biện pháp, yêu cầu thông tin, tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức và ý thức trách nhiệm bảo vệ môi trường? 144
Câu hỏi 91. Nội dung, yêu cầu bảo vệ môi trường trong sinh hoạt ở doanh trại và nơi đóng quân? 145
Câu hỏi 92. Nội dung, yêu cầu bảo vệ môi trường đối với cơ sở sản xuất, sửa chữa, kinh doanh, dịch vụ, khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao, cụm công nghiệp quốc phòng? 146
Câu hỏi 93. Nội dung, yêu cầu về bảo vệ môi trường đối với bệnh viện quân y và các cơ sở y tế trong quân đội? 150
Câu hỏi 94. Nội dung, yêu cầu bảo vệ môi trường đối với kho
quân sự? 151
Câu hỏi 95. Nội dung, yêu cầu về bảo vệ môi trường trong hoạt động giao thông vận tải quân sự? 152
Câu hỏi 96. Nội dung, yêu cầu bảo vệ môi trường ở sân bay, cảng quân sự? 153
Câu hỏi 97. Nội dung, yêu cầu về bảo vệ môi trường trong hoạt động xây dựng công trình quốc phòng? 154
Câu hỏi 98. Nội dung, yêu cầu bảo vệ môi trường trong hoạt động nghiên cứu, phòng thử nghiệm? 156
Câu hỏi 99. Nội dung, yêu cầu bảo vệ môi trường biển và
hải đảo? 157
Câu hỏi 100. Nội dung, yêu cầu bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, hệ sinh thái, đa dạng sinh học? 157
* Tài liệu tham khảo 159
Reviews
There are no reviews yet.