Giáo trình Chủ nghĩa duy vật lịch sử (Dùng cho đào tạo giảng viên chuyên ngành triết học)

Chủ nghĩa duy vật lịch sử là khoa học nghiên cứu về bản chất và quy luật chung nhất của sự vận động và phát triển của xã hội, là một trong hai phát kiến vĩ đại của C. Mác. Do đó, nghiên cứu, học tập chuyên sâu về lý luận gắn với thực tiễn là một nội dung, yêu cầu quan trọng trong mục tiêu, chương trình đào tạo. Tuy nhiên, quá trình dạy học, các giáo trình, tài liệu mang tính cơ bản, hệ thống, chuyên sâu phục vụ cho giảng dạy và nghiên cứu của học viên đào tạo trở thành giảng viên chuyên ngành triết học còn thiếu. Vì vậy, Tổng cục Chính trị đã chỉ đạo, tổ chức nghiên cứu, biên soạn “Giáo trình Chủ nghĩa duy vật lịch sử (Dùng cho đào tạo giảng viên chuyên ngành triết học)”.

Tác giả: Quân đội nhân dân Việt Nam - Tổng cục Chính trị

Kích thước: 19 x 27

0

Liên hệ ngay

Chủ nghĩa duy vật lịch sử là khoa học nghiên cứu về bản chất và quy luật chung nhất của sự vận động và phát triển của xã hội, là một trong hai phát kiến vĩ đại của C. Mác. Do đó, nghiên cứu, học tập chuyên sâu về lý luận gắn với thực tiễn là một nội dung, yêu cầu quan trọng trong mục tiêu, chương trình đào tạo. Tuy nhiên, quá trình dạy học, các giáo trình, tài liệu mang tính cơ bản, hệ thống, chuyên sâu phục vụ cho giảng dạy và nghiên cứu của học viên đào tạo trở thành giảng viên chuyên ngành triết học còn thiếu. Vì vậy, Tổng cục Chính trị đã chỉ đạo, tổ chức nghiên cứu, biên soạn “Giáo trình Chủ nghĩa duy vật lịch sử (Dùng cho đào tạo giảng viên chuyên ngành triết học)”.


Quá trình biên soạn giáo trình, các tác giả đã kế thừa trung thành và vận dụng sáng tạo quan điểm của các nhà kinh điển C. Mác, Ph. Ăngghen,


V.I. Lênin và Hồ Chí Minh; kế thừa quan điểm của các nhà triết học mácxít, các giáo trình đã xuất bản trong nước và nước ngoài về chủ nghĩa duy vật lịch sử; cập nhật những tri thức mới, những thành tựu của khoa học và công nghệ, quan điểm của Đảng ta; thực tiễn chính trị - xã hội, quân sự hiện đại.


Giáo trình do tập thể tác giả Khoa Triết học Mác - Lênin, Học viện Chính trị biên soạn, được kết cấu thành 13 chương, tập trung làm rõ được các vấn đề tri thức cơ bản, chuyên sâu về bản chất, quy luật, động lực của sự vận động, phát triển của xã hội. Giáo trình cung cấp cho học viên đào tạo giảng viên chuyên ngành triết học và những người quan tâm có nhận thức đúng đắn những vấn đề lý luận và thực tiễn hiện nay; là tài liệu cơ bản, tin cậy để vận dụng vào hoạt động giảng dạy, nghiên cứu khoa học cũng như lãnh đạo, chỉ huy sau này. Tập thể các tác giả đã có nhiều cố gắng nghiên cứu, biên soạn song không tránh khỏi những thiếu sót, rất mong nhận được ý kiến đóng góp của cán bộ, giảng viên, học viên và bạn đọc để lần xuất bản sau được tốt hơn.



Ban Biên soạn

LỜI NÓI ĐẦU 7


Chương 1. ĐỐI TƯỢNG, CHỨC NĂNG, PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ VAI TRÒ CỦA CHỦ NGHĨA DUY VẬT LỊCH SỬ 9


1.1. Đối tượng, chức năng và nhiệm vụ của chủ nghĩa duy vật lịch sử 9


1.2. Tiếp cận xã hội và phương pháp nghiên cứu của chủ nghĩa duy vật lịch sử 15


1.3. Vai trò của chủ nghĩa duy vật lịch sử trong nhận thức và cải tạo xã hội 26


Chương 2. TỰ NHIÊN VÀ XÃ HỘI 31


2.1. Khái niệm tự nhiên và xã hội 31


2.2. Quan hệ biện chứng giữa tự nhiên và xã hội 36


2.3. Những vấn đề cấp bách hiện nay và định hướng giải quyết mối quan hệ giữa tự nhiên và xã hội 47


Chương 3. SẢN XUẤT VẬT CHẤT VÀ BIỆN CHỨNG GIỮA LỰC LƯỢNG SẢN XUẤT VÀ QUAN HỆ SẢN XUẤT 63


3.1. Sản xuất vật chất và vai trò của sản xuất vật chất đối với phát triển xã hội 63


3.2. Biện chứng giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất 67


3.3. Sự nhận thức và vận dụng của Đảng vào sự nghiệp cách mạng Việt Nam hiện nay 81


Chương 4. BIỆN CHỨNG GIỮA CƠ SỞ HẠ TẦNG VÀ KIẾN TRÚC THƯỢNG TẦNG CỦA XÃ HỘI 89


4.1. Khái niệm cơ sở hạ tầng và kiến trúc thượng tầng của xã hội 89


4.2. Quy luật về mối quan hệ biện chứng giữa cơ sở hạ tầng và kiến trúc thượng tầng của xã hội 92


4.3. Sự nhận thức và vận dụng của Đảng vào sự nghiệp cách mạng Việt Nam hiện nay 104


Chương 5. BẢN CHẤT VÀ TIẾN TRÌNH LỊCH SỬ - TỰ NHIÊN CỦA HÌNH THÁI KINH TẾ - XÃ HỘI 112


5.1. Phạm trù hình thái kinh tế - xã hội và tiến trình lịch sử - tự nhiên của các hình thái kinh tế - xã hội 112


5.2. Vấn đề bỏ qua một vài hình thái kinh tế - xã hội quá độ lên hình thái kinh tế - xã hội cao hơn và quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam hiện nay 125


Chương 6. GIAI CẤP VÀ ĐẤU TRANH GIAI CẤP 137


6.1. Khái niệm, nguồn gốc và kết cấu giai cấp xã hội 137


6.2. Đấu tranh giai cấp và vai trò đấu tranh giai cấp 149


6.3. Đấu tranh giai cấp trong thời đại ngày nay 155


6.4. Đấu tranh giai cấp trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam hiện nay 163


Chương 7. DÂN TỘC, MỐI QUAN HỆ GIAI CẤP - DÂN TỘC - NHÂN LOẠI 173


7.1. Dân tộc và nhân loại 173


7.2. Mối quan hệ giai cấp - dân tộc - nhân loại 185


7.3. Quan hệ giai cấp, dân tộc, nhân loại ở Việt Nam hiện nay 196


Chương 8. CÁCH MẠNG XÃ HỘI 201


8.1. Những vấn đề chung về cách mạng xã hội 201


8.2. Cách mạng xã hội trong thời đại ngày nay 221


Chương 9. NHÀ NƯỚC 232


9.1. Những vấn đề chung về nhà nước 232


9.2. Sự nhận thức và vận dụng của Đảng trong xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam hiện nay 256


Chương 10. CON NGƯỜI, CÁ NHÂN VÀ XÃ HỘI 271


10.1. Con người 271


10.2. Cá nhân, xã hội và vai trò của quần chúng nhân dân, cá nhân lãnh tụ trong lịch sử 289


10.3. Quan điểm của Đảng về con người và phát huy nhân tố con người ở Việt Nam hiện nay 300


Chương 11. Ý THỨC XÃ HỘI 307


11.1. Khái niệm tồn tại xã hội và ý thức xã hội 307


11.2. Tồn tại xã hội quyết định ý thức xã hội và tính độc lập tương đối của ý thức xã hội 312


11.3. Các hình thái ý thức xã hội 319


11.4. Ý thức xã hội xã hội chủ nghĩa và ý thức xã hội trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta hiện nay 333


Chương 12. KHOA HỌC VÀ VAI TRÒ CỦA KHOA HỌC TRONG SỰ PHÁT TRIỂN XÃ HỘI 345


12.1. Những vấn đề chung về khoa học 345


12.2. Cách mạng khoa học - công nghệ hiện đại và vai trò của nó 362


Chương 13. TIẾN BỘ XÃ HỘI 377


13.1. Tiến bộ xã hội - khuynh hướng tất yếu của lịch sử 377


13.2. Các kiểu tiến bộ xã hội và tiến bộ xã hội ở Việt Nam hiện nay 388


TÀI LIỆU THAM KHẢO 400

Reviews

There are no reviews yet.

Be the first to review “Giáo trình Chủ nghĩa duy vật lịch sử (Dùng cho đào tạo giảng viên chuyên ngành triết học)”