Các trận không chiến trên bầu trời miền Bắc Việt Nam (1965-1973) Tập 1

Lời nói đầu

     Bốn mươi năm đã lùi xa, những trận không chiến trên bầu trời miền Bắc Việt Nam đã đi vào lịch sử. Hình ảnh các biên đội MiG-17 đầu tiên mở mặt trận trên không thắng lợi, và hình ảnh những chiếc B-52 bùng cháy trên bầu trời mùa đông Hà Nội năm 1972 đã nổi tiếng và làm rung động hàng triệu trái tim yêu chuộng hòa bình trên toàn Thế giới. Tại Mỹ, đề tài cuộc chiến tranh trên không ở Việt Nam đã được nhiều nhà nghiên cứu, các cựu phi công tham chiến dành nhiều trang viết, đã có hàng trăm cuốn sách và hồ sơ tài liệu về những trận không chiến ở Việt Nam được công bố. Tuy nhiên, trong khi phía Mỹ công bố khá nhiều sách và tài liệu ra công chúng, thì vì nhiều lý do khác nhau, phía Việt Nam các tài liệu lưu trữ và tổng kết vẫn chủ yếu lưu hành nội bộ, chưa có nhiều cuốn sách và tài liệu nghiên cứu về giai đoạn lịch sử hào hùng này của Không quân nhân dân Việt Nam được công bố. Mặc dù đã hơn 40 năm trôi qua, nhưng các trận không chiến trên bầu trời Việt Nam vẫn là chủ đề được các học giả và độc giả trong và ngoài nước quan tâm, tìm hiểu. Nhu cầu cung cấp thêm thông tin đa chiều, từ cả hai phía để độc giả có thể so sánh, đánh giá một cách chính xác khách quan về những trận không chiến hào hùng nhất trong lịch sử chiến tranh trên không của thế giới hiện đại là một tồn tại thực tế.

     Các trận không chiến để lại nhiều dấu ấn và đem lại nhiều bài học cho nghệ thuật tác chiến trên không, như một mặt trận có ý nghĩa chiến lược trong chiến tranh hiện đại, cùng vai trò của nó đối với kết cục của một cuộc chiến tranh có lẽ chỉ thực sự diễn ra trên bầu trời Việt Nam những năm 60 và 70 thế kỷ trước. Có thể nói rằng, các trận không chiến trên bầu trời Việt Nam, giai đoạn 1965-1975 là giai đoạn lịch sử đặc biệt, với những bài học thực tiễn không chỉ riêng Không quân Mỹ và Việt Nam có được, mà còn là tài liệu tham khảo rất đáng được quan tâm cho Không quân tất cả các nước trên thế giới.

     Thời gian gần đây, một số cán bộ, cựu phi công Việt Nam đã viết và xuất bản một số cuốn sách (hồi ký) về những trận không chiến trong giai đoạn chống chiến tranh phá hoại của Mỹ ra miền Bắc. Một số các bạn trẻ tâm huyết cũng đã viết một số bài trên mạng Internet về các trận không chiến ở miền Bắc Việt Nam những năm 1965-1975. Những cuốn sách và bài báo này đã cung cấp cho độc giả các thông tin phong phú, đa chiều về các trận chiến đấu trên không của Không quân nhân dân Việt Nam trong chiến tranh bảo vệ Tổ quốc. Cuốn sách: “Các trận không chiến trên bầu trời miền Bắc Việt Nam (1965-1973)” được biên soạn từ cuốn sách viết về các trận không chiến trên bầu trời Việt Nam (1965-1975) do nhóm các cựu cán bộ và phi công biên soạn với mong muốn góp thêm một cách nhìn, cung cấp thêm thông tin đa chiều để thấy rõ hơn từ nhiều góc độ và tôn vinh chiến thắng oanh liệt của Không quân nhân dân Việt Nam.

     Các số liệu, nhận định và phân tích về các trận không chiến ở Việt Nam giai đoạn 1965-1973 được trình bày trong cuốn sách này là kết quả nghiên cứu, tìm hiểu, tổng hợp ban đầu từ nhiều nguồn tài liệu, với các nhận định, đánh giá khác nhau, đôi khi là trái ngược nhau. Hy vọng rằng, cuốn sách này sẽ góp thêm một cách tiếp cận và hữu ích đối với các nhà nghiên cứu lịch sử chiến tranh và đông đảo độc giả quan tâm đề tài này. Vì vậy, nhóm tác giả mong nhận được các ý kiến góp ý, các phân tích từ nhiều góc độ để tất cả các công trình nghiên cứu tiếp cận gần nhất sự thật lịch sử.

     Nhóm tác giả xin chân thành cảm ơn các vị tướng lĩnh, các cựu cán bộ và phi công đã trực tiếp tham gia cuộc chiến đấu, các cựu Thủ trưởng của Quân chủng Phòng không - Không quân đã ủng hộ, khích lệ và nhiệt tình giúp đỡ, cung cấp tài liệu, chứng cứ, phim ảnh cũng như trực tiếp chỉ đạo và góp ý cho nội dung cuốn sách.

     Nhóm tác giả cũng xin chân thành cảm ơn sự ủng hộ và giúp đỡ nhiệt tình và hiệu quả của Thủ trưởng và các cơ quan Quân chủng Phòng không - Không quân, các sư đoàn và trung đoàn Không quân, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân, Thư viện Quân đội, cùng các cơ quan lưu trữ và Bảo tàng của Quân chủng đã tạo điều kiện cho cuốn sách ra đời.

     Trong quá trình biên soạn, mặc dù đã rất cố gắng, nhưng do thời gian trôi qua đã trên 40 năm, không có điều kiện gặp được đầy đủ các nhân chứng và do khối lượng tài liệu rất lớn nên không tránh khỏi có các sơ sót, nhóm tác giả xin chân thành cảm ơn và rất mong nhận được ý kiến đóng góp của độc giả.

     Nhóm tác giả