Phát triển năng lực dạy học của giảng viên trẻ ở các học viện, trường sĩ quan quân đội trước tác động của tình hình mới

Các học viện, trường sĩ quan là những trung tâm giáo dục, đào tạo và nghiên cứu khoa học của quân đội và quốc gia. Chất lượng giáo dục, đào tạo và nghiên cứu khoa học ở các học viện, trường sĩ quan quân đội phụ thuộc nhiều yếu tố, trong đó đội ngũ giảng viên là nhân tố trung tâm, có vai trò trực tiếp, quyết định. Đại hội lần thứ XIII của Đảng đã khẳng định: “Chú trọng đào tạo, đào tạo lại đội ngũ giáo viên đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục, đào tạo. Chuyển mạnh quá trình giáo dục từ chủ yếu trang bị kiến thức sang phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất người học”. Chiến lược phát triển giáo dục và đào tạo trong quân đội giai đoạn 2011 - 2020 của Bộ Quốc phòng đã đề ra 8 giải pháp lớn phát triển giáo dục và đào tạo trong quân đội. Trong đó xác định xây dựng đội ngũ giáo viên đảm bảo đủ về số lượng, hợp lý về cơ cấu, chuẩn hoá về trình độ học vấn, có năng lực sư phạm, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ giáo dục, đào tạo và nghiên cứu khoa học ở các nhà trường quân đội là giải pháp có tính đột phá.

Giảng viên trẻ là bộ phận quan trọng trong đội ngũ giảng viên ở các học viện, trường sĩ quan quân đội; là lực lượng xung kích, năng động, sáng tạo trong dạy học, nghiên cứu khoa học và đấu tranh tư tưởng lý luận. Phẩm chất, năng lực, phương pháp, tác phong công tác của giảng viên trẻ ảnh hưởng trực tiếp tới việc hình thành phẩm chất, năng lực của người học, để sau khi tốt nghiệp ra trường đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ của các đơn vị quân đội trong tình hình mới. Để hoàn thành tốt chức trách, nhiệm vụ, giảng viên trẻ ở các học viện, trường sĩ quan quân đội không chỉ cần có phẩm chất chính trị, đạo đức, phẩm chất nghề nghiệp tốt mà phải có năng lực công tác tốt, đặc biệt là năng lực dạy học. Nếu năng lực dạy học của giảng viên trẻ không đáp ứng được yêu cầu chức trách, nhiệm vụ sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng giáo dục, đào tạo ở các học viện, trường sĩ quan.

Nhận thức đúng vị trí, vai trò của giảng viên trẻ, ý nghĩa, tầm quan trọng năng lực dạy học của giảng viên trẻ đối với nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo. Trong những năm qua, các học viện, trường sĩ quan quân đội đã quan tâm xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên trẻ, trong đó tập trung nâng cao năng lực dạy học của mỗi giảng viên và cả đội ngũ. Chính vì vậy, chất lượng dạy học từng bước được nâng lên, góp phần quan trọng nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo ở các học viện, trường sĩ quan quân đội. Tuy nhiên, quá trình phát triển năng lực dạy học của giảng viên trẻ ở các học viện, trường sĩ quan quân đội vẫn còn những hạn chế, bất cập nhất định. Năng lực dạy học của một bộ phận giảng viên trẻ chưa đáp ứng yêu cầu chức trách, nhiệm vụ dạy học cho các đối tượng, còn lúng túng về phương pháp và kỹ năng giảng dạy, chưa tạo được sự hấp dẫn, hứng thú đối với người học. Một số giảng viên trẻ chưa chủ động, tích cực, tự giác trong rèn luyện, nâng cao phẩm chất, năng lực, trình độ mọi mặt. Chính vì vậy, còn lúng túng, thiếu linh hoạt, sáng tạo trong hoạt động thực tiễn dạy học, chất lượng hoạt động chuyên môn còn hạn chế.

Trong khi đó, tác động của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đến giáo dục và đào tạo ngày càng sâu sắc. Trình độ nhận thức, tư duy lý luận, kiến thức, kinh nghiệm trên các lĩnh vực đời sống xã hội của người học ngày càng được nâng lên. Yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo; yêu cầu chuẩn hóa đội ngũ giảng viên đã và đang đòi hỏi phát triển năng lực dạy học của giảng viên trẻ ở các học viện, trường sĩ quan trong quân đội là vấn đề cấp thiết.

Cuốn sách chuyên khảo “Phát triển năng lực dạy học của giảng viên trẻ ở các học viện, trường sĩ quan quân đội trước tác động của tình hình mới” do Nguyễn Văn Bách và Thạc sĩ Nguyễn Duy Hoan (Đồng Chủ biên) đi sâu làm rõ một số vấn đề lý luận, thực tiễn; chỉ ra nhân tố cơ bản tác động, yêu cầu và đề xuất giải pháp phát triển năng lực dạy học của giảng viên trẻ ở các học viện, trường sĩ quan quân đội trước tác động của tình hình mới.

Mặc dù đã rất cố gắng trong quá trình nghiên cứu, biên soạn, song cuốn sách khó tránh khỏi những thiếu sót, hạn chế; rất mong bạn đọc góp ý kiến, phê bình.

Trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc!

NHÀ XUẤT BẢN QUÂN ĐỘI NHÂN DÂN