Đường Hồ Chí Minh trên biển con đường của ý chí và sức sáng tạo Việt Nam

Lời nói đầu

       50 năm trước đây, khi cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn ác liệt, khi con đường chi viện trên bộ chưa thể vươn tới các chiến trường xa, sâu trong vùng địch chiếm đóng, thì những chuyến tàu nhỏ bé ("tàu không số"), bí mật đạp sóng biển Đông, vượt qua sự ngăn chặn, kiểm soát ngặt nghèo của quân thù, tiếp tế vũ khí, bổ sung lực lượng cho đồng bào, chiến sĩ miền Nam đánh mạnh, thắng to. Những chuyến tàu của Đoàn vận tải thuỷ 759 (thành lập ngày 23-10-1961 và là tiền thân của Đoàn 125 Hải quân) đã mở đầu cho một hành trình đầy gian khó, hy sinh nhưng mang ý nghĩa quan trọng chiến lược đối với sự nghiệp kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.

       Như một mũi tiến công thọc sâu, các chuyến tàu len lỏi qua những luồng lạch, kênh rạch chằng chịt, đưa lực lượng, vũ khí, trang bị đến các chiến trường Tây Nam Bộ, Đông Nam Bộ, Nam Trung Bộ. Tiếp nhận sự chi viện của hậu phương lớn miền Bắc xã hội chủ nghĩa, Quân giải phóng miền Nam có điều kiện mới để phát triển lớn mạnh; nhiều đơn vị cấp tiểu đoàn, trung đoàn, sư đoàn được hình thành. Có vũ khí trong tay, Quân giải phóng đã giáng trả đối phương những đòn đích đáng, tiêu biểu như Ấp Bắc (Mỹ Tho  1-1963), Bình Giã (Bà Rịa  12-1964 - 1-1965), Ba Gia (Quảng Ngãi  5-7-1965), Vạn Tường (Quảng Ngãi  8-1965)... Đó là những trận đánh mang dấu ấn của công cuộc chi viện miền Nam qua con đường Hồ Chí Minh trên biển.

       Kể từ buổi ban đầu xoi đường, mở lối cho đến ngày toàn thắng của cuộc kháng chiến chống Mỹ, 14 năm ròng rã, lực lượng vận tải quân sự trên biển đã viết nên bản anh hùng ca về ý chí và sức sáng tạo của con người Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh; trở thành một nhân tố quan trọng, góp phần vào thắng lợi vĩ đại của dân tộc ta trong cuộc đụng đầu lịch sử với đế quốc Mỹ; để lại những bài học quý giá, có ý nghĩa chiến lược trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ngày nay.

       Với ý nghĩa đó, nhân kỷ niệm 50 năm đường Hồ Chí Minh trên biển, Bộ Quốc phòng giao Quân chủng Hải quân phối hợp với Viện Lịch sử quân sự Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học: "Đường Hồ Chí Minh trên biển - con đường của ý chí và sức sáng tạo Việt Nam".

       Ban tổ chức Hội thảo đã tập hợp hơn 70 tham luận của các đồng chí cán bộ lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Quân đội; các đồng chí lãnh đạo, chỉ huy Bộ Quốc phòng, Quân chủng Hải quân; của các tướng lĩnh, nhân chứng lịch sử và các nhà khoa học để in thành cuốn kỷ yếu này.

       Nhân dịp này, chúng tôi chân thành cảm ơn các cơ quan chức năng, các nhà khoa học, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân, đã tạo mọi điều kiện thuận lợi, cộng tác nhiệt tình, hiệu quả để cuốn sách này có thể đến với bạn đọc.

       BAN CHỈ ĐẠO VÀ BAN TỔ CHỨC HỘI THẢO